![]() |
![]() |
|
|
เรื่องโดย อัษฎายุทธ ชูศรี |
![]() |
| ในประเทศญี่ปุ่นมีป้อมตำรวจ (交番 : こうばん : kouban ) ตั้งอยู่ทั่วไป โดยเฉพาะในเขตเมืองใหญ่ ๆ จะมีถี่มาก โดยปกติอาจจะเป็นอาคารอย่างง่าย ๆ หรืออาจจะเป็นคูหาที่เช่ามาอีกที สถานที่ตั้งป้อมตำรวจมักจะอยู่ใกล้สถานที่สำคัญของชุมชน เช่น ใกล้สถานีรถไฟ หรือ ทางรถไฟ (คาดว่าเป็นบริเวณที่เกิดอุบัติเหตุได้ง่ายมาก) บ้างก็อยู่ใกล้โรงพยาบาล, สี่แยก |
![]() |
| ในรูปนี้ เป็นการเช่าคูหาทำเป็นป้อม ในชั้นบนเป็นอพาร์ตเมนต์ของอาคารตามปกติ |
| ที่น่าแปลกคือ คำว่า KOBAN เป็นคำศัพท์ที่ญี่ปุ่นกำหนดให้ทับศัพท์โดยไม่แปลเป็นภาษาอังกฤษ และเป็นคำศัพท์ที่แนะนำให้คนต่างชาติจำในคู่มือการดำรงชีพในญี่ปุ่น มากกว่าจะยอมแปลเป็นคำว่า police box สมัยนี้ KOBAN แต่ละจังหวัดก็มีป้ายไม่เหมือนกัน บางแห่งก็มีตัวมัสก็อต หรือสัตว์สัญลักษณ์ บางแห่งก็ไม่มี หรือมีแตกต่างกันไป |
![]() |
![]() |
| โดยปกตินายตำรวจที่ญี่ปุ่นจะไม่มีหน้าที่โบกรถหรือทำหน้าที่เป็นตำรวจจราจร ซึ่งทั้งนี้ก็อาจจะเป็นเพราะความมีวินัยของคนญี่ปุ่น นายตำรวจจะมีหน้าที่เกี่ยวกับจราจรในช่วงเทศกาลเท่านั้น เช่น หากมีใครจะเดินพาเหรดกลางถนน หรือ ช่วงเทศกาลที่มีการปิดถนนชั่วคราว ตำรวจจะเป็นผู้เคลียร์พื้นที่ถนนส่วนหนึ่ง และคอยดูความปลอดภัยในที่ที่อาจเกิดเหตุชุลมุนได้ง่ายอีกส่วนหนึ่ง |
นอกจากนี้แล้ว ยังมีเจ้าหน้าที่อื่นๆ ซึ่งเป็นส่วนรับผิดชอบของหน่วยงานเอง เช่น คนโบกสัญญาณในเขตก่อสร้างชั่วคราว ซึ่งทางหน่วยงานจะหามาเอง ตำรวจจึงไม่ต้องมาดูแลในจุดนี้ |
![]() |
โดยปกติตำรวจญี่ปุ่นจะมีเขตประจำการอยู่ แต่มีการผลัดเวียนเปลี่ยนป้อมกันไป และจะมีจักรยานคู่ใจ เอาไว้ขี่ลาดตระเวณส่วนหนึ่ง อีกส่วนหนึ่งจะขับรถตำรวจเรียกว่า 「パトロールカー」( patoroo-ru-kaa : patrol car ) หรือย่อว่า 「パトカー」 (patokaa) ลาดตระเวณเขตที่ตนเองดูแล |
|
ในวันหยุดของประเทศ จะมีการประดับธงญี่ปุ่นไว้หน้าป้อมตำรวจ อย่างเช่นในรูปตรงกับวันหยุดของประเทศจึงประดับธงญี่ปุ่นไว้หน้าป้อมด้วย |
เมื่อมีเหตุด่วนเหตุร้ายเกิดขึ้น |
ตำรวจที่ญี่ปุ่นโดยปกติจะไม่แต่งชุดตำรวจออกจากบ้านแบบตำรวจไทย แต่จะแต่งสูทเหมือนไปทำงานบริษัทตามปกติ จะแต่งชุดตำรวจก็ต่อเมื่อต้องออกปฏิบัติหน้าที่ในพื้นที่ ตำรวจที่อยู่ในสำนักงานอาจจะไม่แต่งเครื่องแบบก็ได้ สาเหตุที่ตำรวจไม่แต่งเครื่องแบบออกมาจากบ้าน อาจจะเป็นเพราะที่ญี่ปุ่นนิยมแยกเรื่องส่วนตัวกับภาระผูกพันจากกัน อย่างในเมืองไทย ถ้าคนข้างบ้านเป็นตำรวจก็จะรู้จักและให้ความเกรงใจในฐานะเป็นตำรวจ อาจจะทำให้ทำำงานได้ยาก ไม่สะดวก ในระหว่างปฏิบัติหน้าที่ ตำรวจจะปฏิเสธไม่ให้ถ่ายรูป เมื่อปฏิบัติหน้าที่เสร็จก็จะเปลี่ยนเป็นชุดสูทตามปกติกลับบ้าน |
![]() |
![]() |
อาวุธของตำรวจญี่ปุ่นโดยปกติจะไม่พกปืน มีเพียงกระบองซึ่งถูกออกแบบให้พับเก็บได้ และกุญแจมือ ตำรวจหลาย ๆ นายได้รับการฝึกฝนศิลปะการต่อสู้ เช่น ยูโด คาราเต้มาอย่างดี แต่เมื่อวัยล่วงเลยไป ก็อ้วนป่องพอ ๆ กับตำรวจไทยเหมือนกัน ตำรวจบางท่านจะมีอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ เช่น วิทยุมือถือ ปาล์ม ไว้ติดต่อกับเจ้าหน้าที่ในศูนย์ข้อมูล |
หน้าที่ของตำรวจอาจจะแตกต่างกันไปตามพื้นที่ ที่ป้อมตำรวจจะมีแผนที่เขตและเขตรอบพื้นที่ที่รับผิดชอบเพื่อช่วยในกรณีถามทาง นอกจากงานลาดตระเวณ งานประจำป้อมตามปกติแล้ว บางครั้งก็จะออกไปตั้งจุดตรวจ เช่น คอยเตือนบรรดาผู้ขี่จักรยานให้เปิดไฟหน้าในยามดึก หรือจับพิรุธ เพราะในเมืองมีปัญหาเรื่องจักรยานหายบ่อยมาก (ยิ่งถ้าเป็นนักเรียนต่างชาติก็อาจจะถูกเพ่งเล็งมากหน่อย เพราะจักรยานที่ญี่ปุ่นแพง และนักเรียนต่างชาติมักอยู่กันไม่นาน อาจมีแรงจูงใจให้ขโมยจักรยานที่วางทิ้งไว้ง่ายกว่าคนญี่ปุ่น) เท่าที่สอบถามมาเจ้าหน้าที่ไม่มีการปรับโดยตรง ถ้าเป็นเรื่องใหญ่ก็มักจะเชิญไปที่สถานีตำรวจเลย หลังจากนั้นก็เป็นมาตรการภายในสถานีตำรวจ ที่เราไม่อาจทราบ |
![]() |
ตามซุปเปอร์มาร์เก็ต มีปัญหาเรื่องการลักขโมยอยู่บ่อย คนที่ลักขโมยส่วนใหญ่มักจะเป็นคนแก่ซึ่งก็มีเงินจ่าย แต่อาจจะอยากลักขโมยเพื่อความตื่นเต้นจนติดเป็นนิสัย ในซุปเปอร์มาร์เก็ต จะมีคนอีกสายงานหนึ่งเรียกว่า 「ジーメン」( G-men : government men ) เป็นคำทับศัพท์ภาษาอังกฤษที่ญี่ปุ่นสร้างขึ้น เรียกคนที่ทำหน้าที่คล้ายตำรวจนอกเครื่องแบบ ปะปนกับลูกค้า คอยจับพิรุธคนขโมย เมื่อจับได้ปกติก็มักจะเพียงว่ากล่าวตักเตือน แต่ถ้าบ่อยเข้าถึงจะเรียกตำรวจมาพาไปลงคดีความ จีเม็นที่จริงแล้วอาจจะไม่ได้ขึ้นตรงกับรัฐบาลเหมือนชื่อ อาจเป็นคนที่ได้รับการฝึกฝนในการจับพิรุธในบริษัทเอกชนที่ทางซุปเปอร์มาร์เก็ตจ้างมาอีกต่อหนึ่ง |
![]() |
ย้อนกลับมาพูดเรื่องป้อมตำรวจ ปกติแล้วป้อมตำรวจจะไม่มีห้องฝากขัง แม้ว่าหน้าป้อมจะมีป้ายประกาศหาคน หรือแจ้งจับใครอยู่ แต่เมื่อจับผู้ต้องหาซึ่งเรียกว่า 「容疑者」( yougisha ) ได้ก็จะถูกส่งตัวไปสถานีตำรวจซึ่งมีขนาดใหญ่กว่า เรียกว่า 「警察著」( keisatsucho ) ที่นี่จะมีห้องขัง หรือห้องฝากขังเรียกว่า 「留置場」( ryuuchijou ) ขาจรก็มักจะเป็นกรณีทะเลาะวิวาทประจำวัน หรือคนเมาเหล้า |
| หากมีคดีสะเทือนขวัญ ภาระงานก็จะถูกโอนไปอยู่กับสถานีที่ใหญ่กว่า หากเรื่องถึงศาลมีการตัดสินความเป็นที่เรียบร้อย ก็อาจจะถูกส่งตัวไปอยู่ในคุก ภาษาญี่ปุ่นเรียกว่า 「監獄」( kangoku : เรือนจำ ) ถ้าเป็นคดีที่ไม่ใหญ่โต โดยปกติจะอะลุ้มอล่วยให้ “ รอลงอาญา” ไว้และมีรายงานตัวกับเจ้าหน้าที่เป็นระยะ โดยระหว่างนั้นก็อาจจะยึดเอกสาร หรือใบประกอบการเพื่อจำกัดบริเวณ |

| คำศัพท์เพิ่มเติม | |||
| 巡回 | junkai | การลาดตระเวณ |
|
| 懲役 | choueki | การจำคุก | |
| 罰金 | bakkin | ค่าปรับ | |
| 執行猶予 | shikkou yuuyo | การรอลงอาญา | |
| 警官 | keikan | เจ้าหน้าที่ตำรวจ ย่อจาก 警察官 | |
| 官 | kan | เจ้าหน้าที่ | |
| 巡査 | junsa | ตำรวจ (โดยปกติ หมายถึง พนักงานตำรวจปกติที่ปฏิบัติหน้าที่ในเครื่องแบบ) |
|
| お巡りさん | o-mawari-san | คุณตำรวจ (คำเรียกเพื่อความสนิทสนม) | |
| 警察 | keisatsu | ตำรวจ (หน่วยงาน) เจ้าหน้าที่ตำรวจ | |
| 派出所 | hashutsujo | ป้อมตำรวจ (เป็นคำเก่าของ 「交番」 ) | |
|
|
| ติดตามอ่านคอลัมน์ " เรียนจากป้ายสไตล์ญี่ปุ่น " ได้เป็นประจำที่นิตยสารการศึกษาวันนี้ |
|